sutta.stream

‹ Library

Majjhima Nikāya 115

Bahudhātukasutta

Many Elements · Translation: Bhikkhu Sujato, SuttaCentral

Parallels & more translations on SuttaCentral

Glosses: Fluent · Literal · Off
Translation: Hide · Show

Tap any word for its dictionary entry.

Evaṁ me sutaṁ—
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:
“bhikkhavo”ti.
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
Bhagavā etadavoca:

“Yāni kānici, bhikkhave, bhayāni uppajjanti sabbāni tāni bālato uppajjanti, no paṇḍitato;
ye keci upaddavā uppajjanti sabbe te bālato uppajjanti, no paṇḍitato;
ye keci upasaggā uppajjanti sabbe te bālato uppajjanti, no paṇḍitato.
Seyyathāpi, bhikkhave, naḷāgārā vā tiṇāgārā vā aggi mutto kūṭāgārānipi dahati ullittāvalittāni nivātāni phusitaggaḷāni pihitavātapānāni;
evameva kho, bhikkhave, yāni kānici bhayāni uppajjanti sabbāni tāni bālato uppajjanti, no paṇḍitato;
ye keci upaddavā uppajjanti sabbe te bālato uppajjanti, no paṇḍitato;
ye keci upasaggā uppajjanti sabbe te bālato uppajjanti, no paṇḍitato.
Iti kho, bhikkhave, sappaṭibhayo bālo, appaṭibhayo paṇḍito;
saupaddavo bālo, anupaddavo paṇḍito;
saupasaggo bālo, anupasaggo paṇḍito.

Natthi, bhikkhave, paṇḍitato bhayaṁ, natthi paṇḍitato upaddavo, natthi paṇḍitato upasaggo.
Tasmātiha, bhikkhave, ‘paṇḍitā bhavissāma vīmaṁsakā’ti—
evañhi vo, bhikkhave, sikkhitabban”ti.

Evaṁ vutte, āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:
“kittāvatā nu kho, bhante, paṇḍito bhikkhu ‘vīmaṁsako’ti alaṁvacanāyā”ti?
“Yato kho, ānanda, bhikkhu dhātukusalo ca hoti, āyatanakusalo ca hoti, paṭiccasamuppādakusalo ca hoti, ṭhānāṭhānakusalo ca hoti—
ettāvatā kho, ānanda, paṇḍito bhikkhu ‘vīmaṁsako’ti alaṁvacanāyā”ti.

“Kittāvatā pana, bhante, ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti?
“Aṭṭhārasa kho imā, ānanda, dhātuyo—
cakkhudhātu, rūpadhātu, cakkhuviññāṇadhātu;
sotadhātu, saddadhātu, sotaviññāṇadhātu;
ghānadhātu, gandhadhātu, ghānaviññāṇadhātu;
jivhādhātu, rasadhātu, jivhāviññāṇadhātu;
kāyadhātu, phoṭṭhabbadhātu, kāyaviññāṇadhātu;
manodhātu, dhammadhātu, manoviññāṇadhātu.
Imā kho, ānanda, aṭṭhārasa dhātuyo yato jānāti passati—
ettāvatāpi kho, ānanda, ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti.

“Siyā pana, bhante, aññopi pariyāyo, yathā ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti?
“Siyā, ānanda.
Chayimā, ānanda, dhātuyo—
pathavīdhātu, āpodhātu, tejodhātu, vāyodhātu, ākāsadhātu, viññāṇadhātu.
Imā kho, ānanda, cha dhātuyo yato jānāti passati—
ettāvatāpi kho, ānanda, ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti.

“Siyā pana, bhante, aññopi pariyāyo, yathā ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti?
“Siyā, ānanda.
Chayimā, ānanda, dhātuyo—
sukhadhātu, dukkhadhātu, somanassadhātu, domanassadhātu, upekkhādhātu, avijjādhātu.
Imā kho, ānanda, cha dhātuyo yato jānāti passati—
ettāvatāpi kho, ānanda, ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti.

“Siyā pana, bhante, aññopi pariyāyo, yathā ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti?
“Siyā, ānanda.
Chayimā, ānanda, dhātuyo—
kāmadhātu, nekkhammadhātu, byāpādadhātu, abyāpādadhātu, vihiṁsādhātu, avihiṁsādhātu.
Imā kho, ānanda, cha dhātuyo yato jānāti passati—
ettāvatāpi kho, ānanda, ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti.

“Siyā pana, bhante, aññopi pariyāyo, yathā ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti?
“Siyā, ānanda.
Tisso imā, ānanda, dhātuyo—
kāmadhātu, rūpadhātu, arūpadhātu.
Imā kho, ānanda, tisso dhātuyo yato jānāti passati—
ettāvatāpi kho, ānanda, ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti.

“Siyā pana, bhante, aññopi pariyāyo, yathā ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti?
“Siyā, ānanda.
Dve imā, ānanda, dhātuyo—
saṅkhatādhātu, asaṅkhatādhātu.
Imā kho, ānanda, dve dhātuyo yato jānāti passati—
ettāvatāpi kho, ānanda, ‘dhātukusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti.

“Kittāvatā pana, bhante, ‘āyatanakusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti?
“Cha kho panimāni, ānanda, ajjhattikabāhirāni āyatanāni—
cakkhu ceva rūpā ca sotañca saddā ca ghānañca gandhā ca jivhā ca rasā ca kāyo ca phoṭṭhabbā ca mano ca dhammā ca.
Imāni kho, ānanda, cha ajjhattikabāhirāni āyatanāni yato jānāti passati—
ettāvatā kho, ānanda, ‘āyatanakusalo bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti.

Page 1 of 3  ·  Next ›

Lite mode — plain HTML for e-readers and old browsers. Full version